Κυριακή 19 Οκτωβρίου 2014

Σημείο αυτοπροσδιορισμού


Συχνά αναρωτιέμαι. Σε έναν κόσμο τόσο πολύπλοκο, χαοτικό, γεμάτο θόρυβο και σύγχυση, πού μπορείς να βρεις ένα σημείο να σταθείς; Πού μπορείς να βρεις ένα σημείο για να αυτοπροσδιοριστείς; Αλήθεια, υπάρχει τέτοιο σημείο; Παντού άνθρωποι, γνώμες, συμβουλές, πρακτικές, γούστα, πρότυπα. Και συ κάπου εκεί ανάμεσα, να προσπαθείς να βρεις λίγο χώρο για να κάνεις την παρουσία σου αντιληπτή και αισθητή στου άλλους και στον εαυτό σου. Ή, μήπως, προσπαθείς να την κάνεις απλά ανεκτή;

Η καθημερινότητα τρέχει και μαζί μ’ αυτήν τρέχει και η ζωή σου. Και συ τρέχεις από πίσω να προλάβεις. Τρέχεις, όμως, πίσω από τη ζωή σου ή πίσω από την καθημερινή ρουτίνα σου; Ζεις πραγματικά ή απλώς αποτελείς δείγμα ύπαρξης; Ή τρέχεις, απλώς, χωρίς να ξέρεις το γιατί;

Όλοι έχουμε πέσει σε τέλμα σε κάποια φάση της ζωής μας. Σε πολλές φάσεις, μάλλον. Και εκεί είναι που αγωνιούμε να βρούμε το νόημα που μοιάζει να χάνεται. Το νέο και το διαφορετικό που θα μας εμπνεύσει και θα δώσει νέα πνοή στο νόημα της ζωής μας. Όταν ζεις, όμως, σε έναν κόσμο, στον οποίο δε μένει σχεδόν τίποτα σταθερό και τίποτα δε διαρκεί για πάντα, ο μόνος τρόπος για να επιβιώσεις είναι το να μεταμορφωθείς σε χαμαιλέοντα και να είσαι έτοιμος να προσαρμοστείς στις εκάστοτε συνθήκες που ανακύπτουν. Πρέπει να είσαι έτοιμος να δεχτείς καταστάσεις και να συμβιβαστείς με κάποια πράγματα. Θέλεις, όμως, -και πρέπει- να παλέψεις για να μην αφήσεις αυτά που πραγματικά επιθυμείς. Για να μη ξεχάσεις ποιος πραγματικά είσαι μέσα απ’ αυτά.  Και εκεί μπερδεύεσαι. Τί ακριβώς κάνεις σε αυτό το κομβικό σημείο; Όλη αυτή η αλληλεπίδραση με τον έξω κόσμο βοηθά στον αυτοπροσδιορισμό ή, απλά, σε ετεροπροσδιορίζει;

Για να μη χαθείς, ωστόσο, μέσα στα λεπτά αυτά όρια μεταξύ αυτοπροσδιορισμού και ετεροπροσδιορισμού, πρέπει να βρεις τη χρυσή τομή. Πρέπει να πάρεις μια απόσταση από τα πράγματα, από τις καταστάσεις και τους ανθρώπους. Πρέπει να πάρεις, ακόμα, μια κάποια απόσταση από τον ίδιο σου τον εαυτό. Να τον δεις από μακριά για να ανακαλύψεις ποιος ήσουν μέχρι τώρα. Και να τον θεωρήσεις μέσα από το πρίσμα του χρόνου. Να δεις από που ξεκίνησες, που βρίσκεσαι, που θες να φτάσεις. Να αναζητήσεις κάποιες σταθερές για να πιαστείς και να χτίσεις θεμέλια και βάσεις, όπως η οικογένεια, οι φίλοι, οι αγαπημένες σου ασχολίες. Και να θυμάσαι: εσύ δημιουργείς τον εαυτό σου και ο εαυτός σου δημιουργεί εσένα. Εσύ, μόνο εσύ, μπορείς να θέσεις σε κίνηση ή να αφήσεις σε ακινησία τη ζωή σου. Βλέπεις, ακούς, δέχεσαι, συζητάς, σέβεσαι, αποδέχεσαι και απορρίπτεις. Στο τέλος, όμως, η απόφαση είναι πάντα δική σου. Το ίδιο και η πράξη. Το ίδιο και το κίνητρο πίσω από την πράξη. Κι έτσι είσαι ελεύθερος, γιατί δε βασίζεσαι πάνω σε κάποιον ή σε κάτι. Δε ρίχνεις ευθύνες πουθενά. Και κάπου εκεί ριζώνει ο αυτοπροσδιορισμός. Στο σημείο όπου εσύ αποφασίζεις το ποιος θα είσαι.

The only person you are destined to become is the person you decide to be.
― Ralph Waldo Emerson

Παρασκευή 17 Οκτωβρίου 2014

Το τρενάκι της σύγκρισης


Το τρενάκι της σύγκρισης, όπως λέμε το τρενάκι του φόβου. Η σύγκριση με τους άλλους, ο βασικότερος φόβος των ανθρώπων. Συνειδητός ή ασυνείδητος, είναι συνήθως εκεί. Υποβάλλουμε τον εαυτό μας σε αυτήν την  επίπονη διαδικασία, τον συγκρίνουμε με άλλους ανθρώπους και τον βρίσκουμε πάντα «λίγο». Και δυστυχώς επιτρέπουμε τη σύγκριση αυτή σε όλους τους τομείς. Συγκρινόμαστε με το διπλανό μας που είναι καλύτερος μαθητής ή  που πέρασε στο πανεπιστήμιο. Συγκρινόμαστε με αυτόν που αριστεύσει στις σπουδές του ή που τον «πρόσεξε» ένας καθηγητής. Συγκρινόμαστε με αυτόν που βρήκε δουλειά και που βγάζει λεφτά. Συγκρινόμαστε με αυτόν που θεωρούμε πιο όμορφο ή με αυτόν που κλέβει τις εντυπώσεις. Συγκρινόμαστε με αυτόν που παντρεύτηκε πρώτος και έκανε οικογένεια. Συγκρινόμαστε με αυτόν που έχει αναρριχηθεί επαγγελματικά. Συγκρινόμαστε, γενικά, με τους άλλους  καθώς τους βλέπουμε να έχουν κάνει ένα βήμα που εμείς δεν έχουμε κάνει (ακόμα).

Κι έπειτα, αφήνουμε τις γνώμες των άλλων να μας επηρεάσουν. Πολλές φορές ακόμα και να παίξουν ρόλο στη λήψη σημαντικών αποφάσεων για μας. Αφήνουμε την επιδοκιμασία ή την αποδοκιμασία τους να σταθμίζουν τη δική μας γνώμη για τα πράγματα. Σχεδόν ζητάμε την επιβεβαίωση τους για να προχωρήσουμε. Μη μου πείτε πως δε συμβαίνει. Ακόμα κι ασυνείδητα, πολλές φορές τείνουμε να κάνουμε κάτι που χαίρει κοινής αποδοχής, ακόμα κι αν δεν είναι η πρώτη μας επιλογή μας.

Πίεση, άγχος, αμφιβολίες. Μεγαλώνεις και βλέπεις πως ο κόσμος είναι ένα μεγάλο τσίρκο ανταγωνισμού που τρέχει με τρελούς ρυθμούς. Και προσπαθείς να τρέξεις κι εσύ από πίσω. Ξέρεις όμως γιατί τρέχεις; Ή χάνεσαι μέσα στο πλήθος και προσπαθείς να ακολουθήσεις και να φτάσεις τους άλλους; Μπερδεύεσαι. Δεν ξέρεις τι κάνεις. Έρχεται, όμως, κάποια στιγμή η μέρα που είσαι έτοιμος να σκάσεις. Η μέρα που αναρωτιέσαι αν πραγματικά αυτά που κάνεις στη ζωή σου τα κάνεις επειδή τα θέλεις ή επειδή σε έχει παρασύρει το ρεύμα των άλλων και δε θες να μείνει πίσω, μόνος.

Μέσα σε όλο αυτό το χάος, όμως, ξεχνάς κάτι πολύ βασικό. Ξεχνάς από που ξεκίνησες εσύ και τι πορεία έχεις διαγράψει ως τώρα. Ξεχνάς να λάβεις υπόψη τις συνθήκες με τις οποίες ξεκίνησες, και να δεις -με βάση αυτές- το που έχεις φτάσει. Ξεχνάς να αναγνωρίσεις στον εαυτό σου την πρόοδο που έχει κάνει. Ξεχνάς να δεις ότι είσαι καλός. Γιατί στην τελική, ναι, είσαι καλός! Αλλά αν δεν το αναγνωρίσεις πρώτα εσύ στον εαυτό σου, κανείς άλλος δεν πρόκειται να στο αναγνωρίσει.

Εκ των έσω είναι δύσκολο να δεις τα πράγματα ξεκάθαρα και ψύχραιμα. Παίρνοντας, όμως, μια απόσταση, θα καταλάβεις πόσο παράλογο είναι να κρίνεις και να αξιολογείς τη δική σου μοναδική πορεία στη ζωή μέσα από τις πορείες των άλλων. Θα δεις πόσο παράλογο είναι να παίρνεις μια απόφαση για να κάνεις κάτι, όχι επειδή πραγματικά το θέλεις, αλλά για να μην αισθανθείς πως «έμεινες πίσω» σε σύγκριση (και πάλι) με τους άλλους.

Τί νόημα έχει η επιβεβαίωση της δικής σου ζωής από τους άλλους εάν πρόκειται για μια ζωή θλιμμένη και γεμάτη φόβο και εξάρτηση; Πίστεψέ με, μόνο παίρνοντας τις δικές σου προσωπικές αποφάσεις και κάνοντας τις δικές προσωπικές επιλογές θα μπορέσεις να νιώσεις ανεξάρτητος και ελεύθερος. Γιατί θα τις έχεις κάνει συνειδητά και θα πηγάζουν από τις δικές σου αληθινές και μοναδικές επιθυμίες. Άλλωστε, όπως είπε κάποιος, όταν κανείς τραβάει τον προσωπικό του δρόμο, δεν κινδυνεύει να τον προσπεράσουν.


Η ζωή, είναι δική σου. Και κάποια στιγμή, έτσι κι αλλιώς, θα τελειώσει. Δεν πρέπει να της δώσεις το νόημα που της αξίζει προτού να είναι αργά;

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...